Điện thoại, mất tập trung, buồn ngủ và nổi giận khi lái xe

Ý chính cần nhớ

1. Nhắn tin là kiểu mất tập trung nguy hiểm nhất, vì nó chiếm cả mắt, tay và đầu óc của bạn.

   Nguồn: Sổ tay trang 92

   “Because text messaging requires visual, manual, and cognitive attention from the driver, it is by far the most high risk distraction.”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 92

2. Bất kỳ ai đọc, viết hoặc gửi tin nhắn hay tin điện tử khi đang lái xe đều phạm luật.

   Nguồn: Sổ tay trang 92

   “It is against the law for any person to read, write, or send a text message or electronic message while operating a vehicle.”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 92

3. Khi xe đang chạy, bạn không được cầm hay đỡ điện thoại bằng bất kỳ phần nào của cơ thể.

   Nguồn: Sổ tay trang 93

   “Physically holding or supporting a cellphone with any part of their body.”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 93

4. Được phép gọi điện rảnh tay, như qua loa có sẵn trong điện thoại, Bluetooth trong xe hoặc tai nghe.

   Nguồn: Sổ tay trang 93

   “Talk on the phone, hands-free, utilizing features like built-in phone speaker, in-car Bluetooth, or ear bud/headset”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 93

5. Hãy chỉnh kính chiếu hậu, ghế, radio và máy lạnh, máy sưởi trước khi bắt đầu lái.

   Nguồn: Sổ tay trang 92

   “Adjust vehicle’s controls (climate controls, mirrors, radio, seat, etc.) before you begin to drive.”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 92

6. Khi thấy buồn ngủ, hãy tấp vào trạm dừng nghỉ hoặc khu dịch vụ gần nhất và ngủ một giấc nếu cần.

   Nguồn: Sổ tay trang 40

   “When you feel sleepy, pull off the highway at the nearest rest stop or service area. If you are really sleepy, take a nap.”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 40

7. Nổi giận khi lái xe (road rage) là việc tài xế bộc lộ cơn giận không kiểm soát, thường là phản ứng với hành động của tài xế khác.

   Nguồn: Sổ tay trang 34

   “Road rage is an uncontrolled display of anger by the operator of a motor vehicle (usually in response to another driver’s actions)”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 34

8. Ví dụ về nổi giận khi lái xe gồm bấm còi, đuổi theo xe khác, nháy đèn pha và làm cử chỉ hung hăng.

   Nguồn: Sổ tay trang 34

   “Some examples of behavior associated with road rage include: • Beeping the horn • Pursuing another vehicle • Flashing the headlights • Making aggressive gestures”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 34

9. Nếu gặp người đang nổi giận khi lái xe, hãy giữ bình tĩnh và đừng phản ứng giống họ.

   Nguồn: Sổ tay trang 34

   “Remain calm and do not react with similar behavior.”

   Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 34

10. Để báo cáo, hãy ra khỏi đường tới chỗ an toàn và gọi *55, hoặc 911 nếu ở khu đô thị.

    Nguồn: Sổ tay trang 34

    “If you have a cellular phone, exit the roadway to a safe area and dial *55 (or 911 if you are in a metropolitan area).”

    Missouri Driver Guide, Sổ tay trang 34

Con số cần nhớ

Tự kiểm tra: 3 câu trong bộ đề Missouri

1. 1. Khi gặp một tài xế khác đang nổi cơn giận dữ (road rage), phản ứng an toàn nhất là:

   1. Đuổi theo xe đó để báo cảnh sát ngay
   2. Giữ bình tĩnh và không đáp trả bằng hành vi tương tự
   3. Bấm còi liên tục để thách thức tài xế đó
   4. Thắng gấp để ép tài xế đó dừng lại
   Xem đáp án

   Giữ bình tĩnh và không đáp trả bằng hành vi tương tự. Cơn giận dữ khi lái có thể biến một chuyện bất đồng thành tai nạn hay hành hung. Sách hướng dẫn Missouri dặn giữ bình tĩnh và không đáp trả bằng hành vi tương tự. Đuổi theo để báo cảnh sát nghe có vẻ chính đáng, nhưng kéo bạn lại gần xe kia và dễ làm mọi chuyện tệ hơn; bấm còi liên tục hay thắng gấp cũng vậy. Thay vào đó, ghi nhớ vị trí, đặc điểm của tài xế và xe, rồi báo cho nhà chức trách địa phương gần nhất càng sớm càng tốt. Nếu có điện thoại di động, ra khỏi đường tới chỗ an toàn rồi gọi *55, hoặc 911 nếu ở khu đô thị.

2. 2. Hành vi nào được tài liệu Missouri nêu làm ví dụ về cơn giận dữ khi lái xe (road rage)?

   1. Chạy chậm lại cho xe khác nhập làn
   2. Giữ khoảng cách bốn giây
   3. Bật xi nhan sớm trước khi rẽ
   4. Chớp đèn pha hoặc đuổi theo xe khác
   Xem đáp án

   Chớp đèn pha hoặc đuổi theo xe khác. Tài liệu nói người dễ nổi nóng khi lái thường là người hung hăng, không theo cách lái lịch sự. Danh sách hành vi gắn với road rage bắt đầu bằng bấm còi, đuổi theo xe khác, chớp đèn pha, rồi tới cử chỉ hung hăng, bám đuôi xe khác và thắng gấp. Nhường xe nhập làn, bật xi nhan sớm và giữ khoảng cách an toàn là cách lái lịch sự, không phải road rage. Nếu gặp hành vi road rage, tài liệu khuyên giữ bình tĩnh, đừng đáp trả theo cách tương tự, và báo sự việc.

3. 3. Vì sao cứ lái tiếp khi đang mệt lại đặc biệt nguy hiểm?

   1. Mệt làm khó quyết định, phản ứng chậm và có thể ngủ gục
   2. Mệt chỉ làm xe hao xăng hơn
   3. Mệt giúp tập trung hơn trên đường dài đơn điệu
   4. Mệt không sao nếu mở cửa sổ
   Xem đáp án

   Mệt làm khó quyết định, phản ứng chậm và có thể ngủ gục. Khi mệt, bạn khó ra quyết định và khó phản ứng với xe cộ xung quanh, thậm chí có thể ngủ gục sau tay lái. Nhiều người tin mở cửa sổ cho gió vào là đủ tỉnh, nhưng làm vậy không xóa được tình trạng mệt. Mệt là chuyện an toàn chứ không phải chuyện hao xăng. Cách xử lý thực tế là tấp vào trạm dừng nghỉ (rest stop) hay khu dịch vụ gần nhất và chợp mắt nếu cần. Tài liệu còn nhấn mạnh tài xế mệt mỏi nguy hiểm cho chính họ, cho người khác, và có thể nguy hiểm như người lái say rượu.

Nguồn: Missouri Driver Guide, Chapter 16: Distracted Driving and Electronic Communication Devices. Bài này là bản tóm tắt bằng tiếng Việt, không phải văn bản luật; chỗ nào khác nhau thì sổ tay và luật của tiểu bang là chuẩn. Kiểm tra lần cuối 2026-10-02.